Kategori: Makaleler

Türkiye’nin En Büyük Gölü Nerede? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Doğayı ve çevremizdeki dünyayı anlamaya çalışırken bazen en sıradan şeyler bile derin bir anlam taşır. İnsan zihni, doğanın sunduğu her görüntüyü, sesi ve atmosferi anlamlandırmaya çalışırken, bunun arkasındaki duygusal, bilişsel ve sosyal süreçler gözden kaçabilir. Mesela bir göl… Görünüşte sadece su ve çevresindeki manzarayla ilgileniriz, ama bu su birikintisinin ardında, zihnimizdeki derin düşünceler ve duygular nasıl şekilleniyor? Türkiye’nin en büyük gölü nerededir, sorusu aslında çok daha derin bir soruya dönüşebilir: İnsanlar büyük göllerle ya da büyük doğal alanlarla nasıl etkileşimde bulunur? Türkiye’nin en büyük gölü, Van Gölü’dür. Bu bilgi, çoğumuzun aklında…

Tek Seferlik Panik Atak: Kültürel Görelilik ve İnsan Deneyiminin Çeşitliliği Dünyamızda insanların hayatlarını şekillendiren pek çok kültür ve topluluk var. Her biri, kendine özgü ritüeller, inançlar, semboller ve toplumsal yapılarla varlığını sürdürüyor. Bu çeşitlilik, insanların dünyayı nasıl algıladığını, duygusal deneyimlerini nasıl yaşadığını ve bununla nasıl başa çıktığını anlamamıza olanak tanır. Kendimizi farklı kültürlere açtıkça, insanın ruhsal ve duygusal deneyimlerini anlamada daha derin bir perspektife ulaşabiliriz. Ancak bir soru aklımıza geliyor: Panik atak gibi duygusal bozukluklar, her kültürde aynı şekilde deneyimlenir mi? Tek seferlik bir panik atak gerçekten mümkündür mü, yoksa bu, sadece modern bir kavram mı? Kültürlerarası farklılıklar, insanların ruhsal…

“Tamam O Zaman Ne Demek?” Edebiyat Perspektifinden Bir İnceleme Edebiyat, dilin incelikli bir oyunudur. Sözcükler yalnızca bilgi taşımaz; aynı zamanda insan ruhunun derinliklerine sızarak, izleyen her satırda bir dönüşüm yaratır. Kelimeler, hayal gücünün uçsuz bucaksız denizinde birer gemi gibidir, bazen okurun aklını bazen de kalbini taşır. Bu yüzden “Tamam o zaman ne demek?” gibi basit bir ifade bile edebi anlamda derin izler bırakabilir. Bu yazıda, bu ifadenin ve benzeri söylemlerin, edebiyatın kuramsal temellerinden ve metinler arası ilişkilerden nasıl beslenerek, insan ruhunun evriminde nasıl birer dönüştürücü araç haline geldiğini inceleyeceğiz. Edebiyatın Söz Dokusunda “Tamam O Zaman”ın Anlamı Dil, yalnızca iletişimi sağlamak…

Ceviz Yaprağı Neye İyi Gelir? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme Bazen doğanın sunduğu en basit şeylerin, iç dünyamız üzerindeki etkilerini anlamak, düşündüğümüzden çok daha karmaşık olabilir. İnsan davranışlarının arkasında yatan bilişsel, duygusal ve sosyal süreçler, oldukça derinlemesine ve çok katmanlıdır. Örneğin, ceviz yaprağı, genellikle fiziksel sağlığa olan faydalarıyla tanınırken, psikolojik etkileri üzerine pek az durulur. Ancak insan psikolojisini anlamak için bu tür doğal unsurların üzerindeki etkilere de göz atmak, bir davranışın ya da bir içsel deneyimin nasıl şekillendiğine dair önemli ipuçları sunabilir. Ceviz yaprağının sağlığa olan faydalarını araştırırken, bazen bir şifanın ya da rahatlamanın yalnızca biyolojik değil, aynı zamanda duygusal ve…

Affedilmeyen Günahlar: Etik, Epistemoloji ve Ontoloji Perspektifinden Bir İnceleme Giriş: Affedilebilir Mi, Affedilmeyen Günahlar Var Mıdır? İnsanlık tarihinin en eski sorularından biri, bireylerin ve toplumların ahlaki sınırlarını, doğruyu ve yanlışı belirleme biçimlerini ilgilendirir: “Bir şey gerçekten affedilebilir mi?” Bu soruya verilen cevaplar, toplumsal normların, bireysel vicdanların ve dinin şekillendirdiği bir kavramlar yelpazesine dayanır. Ancak “affedilmeyen günahlar” konusu, sadece dini bir mesele olmanın ötesine geçer; etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi alanlarla da derin bağlar kurar. Bu yazı, bu affedilmezlik olgusunu, insanın yaptığı hataların ontolojik doğasından, bilgiye dayalı hakikat anlayışlarından ve etik ikilemlerden yola çıkarak sorgulamayı amaçlıyor. Affedilmeyen günahlar var mıdır?…

Itici Sesini Hangi Yağ Keser? Psikolojik Bir Mercek Altında İnsan Davranışlarını Çözümlemeye Çalışan Bir Psikoloğun Merakı Bazen, etrafımızdaki sesler, zihinsel ve duygusal durumumuzu derinden etkileyebilir. Birçok ses, özellikle itici ya da rahatsız edici olanlar, fiziksel bir gürültüden çok daha fazlasını ifade eder. Psikologlar, bu tür seslerin kişilerin psikolojisini nasıl etkilediğini anlamaya çalışır. Peki, neden bazı sesler bizde bu kadar güçlü bir tepki uyandırır? Bu tür seslere karşı duyduğumuz rahatsızlık, sadece fizyolojik bir tepki mi, yoksa daha derin, psikolojik bir anlam taşır mı? İçsel dünyamıza yönelik bu sorulara bir yanıt ararken, “itici sesleri” kesme ihtiyacı da insan psikolojisinin ilginç bir yansıması…

“Yeşem” Ne Demek? Güç, Toplumsal Düzen ve Siyasal İletişim Üzerine Bir Analiz Sosyolojik bir kavramın, bir kelimenin ya da ifadenin anlamını sorgulamak, çoğu zaman daha derin bir soruya dönüşür: Bu kavram, toplumsal yapıyı nasıl yansıtır? “Yeşem” kelimesi, Türkçede belirli bir dilsel işlevi ve anlamı olan bir kelime olmasına rağmen, politik bağlamda farklı açılımlara sahip olabilir. Toplumlar, kültürler, ideolojiler ve güç ilişkileri, günlük dilde kullanılan kelimelere bile farklı anlamlar yükleyebilir. Peki, “yeşem” kelimesi, toplumsal ilişkilerde nasıl bir yer edinir ve onu kullananlar için hangi politik anlamlar taşır? Günümüz dünyasında, dil yalnızca bir iletişim aracı değil, aynı zamanda toplumun ideolojik yapısını ve…

Arven İlaç Kime Satıldı? Mizahi ve Derinlemesine Bir İnceleme “Arven ilaç kime satıldı?” diye sorduğunuzda aklınıza ilk gelen şey “aaa o da mı satıldı ya?” olabilir. Ama durun… Bu soru basit bir mülkiyet değişimi sorusundan çok daha fazlasını ifade ediyor. Bir yandan Türk ilaç sanayinin içinden çıkamadığı finansal girdap, diğer yandan arkadaş ortamında söylenen komik dedikodularla harmanlanınca konu epeyce ilginçleşiyor. İzmir’de yaşayan, 25 yaşında, arkadaş ortamında espri bombardımanına tuttuğum ama içten içe her şeyi beyin kıvrımlarımda tarttığım biri olarak bu meseleyi kendi perspektifimle anlatayım. Arven İlaç Kime Satıldı? Kısaca Ne Oldu? İlk önce net olalım: Arven İlaç aslında tam anlamıyla…

Bain Talakta Mehir Verilir Mi? Derinlemesine Bir İnceleme Birçok kültürde evlilik, kutsal bir bağ olarak kabul edilir. Ancak her evlilik her zaman sonsuza kadar devam etmiyor. Boşanma, maalesef yaşamın bir gerçeği olabiliyor. İslam hukukunda boşanmanın farklı türleri vardır ve bunlar arasında “bain talak” en çok merak edilen konulardan biridir. Peki, bain talakta mehir verilir mi? İslam hukuku çerçevesinde, boşanmanın bu türünde kadına verilecek mehrin durumu, hem hukukî hem de toplumsal açıdan önemli bir tartışma konusu olmuştur. Bu yazıda, bain talak, mehir, İslam hukuku ve modern yorumları ele alarak, konunun derinliklerine inmeye çalışacağız. İslam’da boşanma meselesi, birçok dini, toplumsal ve kültürel…

Onayınızı Arz Ederim mi, Onayınıza Arz Ederim mi? İnsan Davranışlarını Psikolojik Bir Mercekten İncelemek Hepimiz, kelimelerin gücünü ve etkisini farklı şekillerde deneyimlemişizdir. Ama bazen, cümlelerin ne kadar küçük değişiklikler yapabileceğini fark etmeyiz. İki cümlenin yalnızca birkaç harften ibaret olan bu değişimi: “Onayınızı arz ederim mi?” ve “Onayınıza arz ederim mi?” her ikisi de doğru görünebilirken, psikolojik açıdan farklı anlamlar taşıyor olabilir. İnsanların gündelik hayatta nasıl kararlar aldığını, sosyal etkileşimlerde nasıl yönlendirildiklerini, ve her bir kelimenin bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji bağlamında nasıl işlediğini merak ettim. Psikolojiye olan ilgimle, bu iki cümlenin ardındaki insan davranışlarını çözmeye çalışacağım. Dilin Psikolojik Derinliği: Sadece…